الحر العاملي ( مترجم : عباس جلالى )
247
نقدى جامع بر تصوف ( ترجمة رسالة الاثني عشرية في الرد على الصوفية ) ( فارسى )
گمراهى داد و مطالبى از اين دست كه در كتاب « الجهاد » بيان شده . بههرحال وضعيّت عمرو بن عبيد روشنتر از آن است كه نياز به بيان داشته باشد . « 1 » منصور حلّاج : حسين بن منصور حلّاج و هواداران و امثال او نيز با سخنان خود موجبات فريب صوفيان را فراهم آوردهاند . آنگونه كه در « احتجاج » بيان شده فرجام وى به غلّو كشيده شد و تظاهر بدان نمود . شيخ حسن بن على بن عبد العالى كركى در كتاب « عمدة المقال فى كفر اهل الضلال » پس از آنكه قائل بودن صوفيان به حلول و اتّحاد را نقل مىكند مىگويد : كسانى كه به اين شيوهء باطل و بيهوده تمايل دارند و نسبت به آنان تعصّب نشان مىدهند و آنها را اولياء مىنامند به جانم سوگند : اين افراد سران فاسق و فاجر كفر و سركردگان خدانشناسان و بىديناناند سپس مىافزايد : حسين بن منصور حلّاج و بايزيد بسطامى از جمله سران اين گروه منحرف و گمراهگر هستند . پدرم در كتاب خود « مطاعن المجرميّة » از راويان مورد اعتماد شيعه روايات فراوانى در نكوهش اين دو نقل كرده و آنچه را علّامه در كتاب « نهج الحق » درمورد نكوهش فرد صوفى كه نماز نمىخواند و مدعى وصول بود ، يادآور شده سپس مىگويد : شيخ مفيد در اين زمينه كتابى مفصّل به نگارش درآورده كه حاوى دلائل عقلى و نقلى در ردّ صوفىها و بطلان مسلك آنان و كفر و سركشى آنهاست . علّامه در كتاب « الخلاصه » حسين بن منصور حلّاج را در شمار افراد نكوهيده بيان كرده و گفته است . شيخ طوسى در كتاب « غيبت » درمورد او سرگذشتها آورده است . من اكنون آنچه را شيخ طوسى در كتاب « غيبت » يادآور شده و علّامه و ديگران بدان اشاره كردهاند بيان مىكنم . شيخ طوسى پس از آنكه احاديث مربوط به سفيران مورد ستايش زمان غيبت را يادآور مىشود ، چنين اظهار مىدارد : اينك بيان نام افراد نكوهيدهاى كه ادعاى بابيّت كردهاند ، لعنهم اللّه ؛ الف - نخستين فرد آنان معروف به شريعى است . جمعى به نقل از تلعكبرى ، از محمد بن همّام كنيهء شريعى را ابو محمد دانستهاند وى نخستين بار مدّعى مقامى شد كه خداوند آن را در وى قرار نداده بود و شايستگىاش را نداشت ، او بر خدا و حجّتهاى الهى عليهم السّلام
--> ( 1 ) . كافى ، ج 5 ، ص 23 .